Dołącz do czytelników
Brak wyników

Z codziennej praktyki

19 stycznia 2018

NR 31 (Marzec 2016)

Stomatologiczne leczenie dzieci
Podejście praktyczne i psychologiczne

212

Leczenie stomatologiczne dzieci to przede wszystkim opracowanie konkretnej strategii. Strategia taka musi uwzględniać:

  • ocenę indywidualnych czynników ryzyka rozwoju choroby próchnicowej,
  • wdrożenie indywidualnego programu profilaktyki,
  • leczenie odtwórcze.

Nie można zapominać także o psychologicznym podejściu do dziecka, co czasami bywa najtrudniejsze. 

Samo leczenie, a więc wypełnianie ubytków, nie jest w stanie powstrzymać choroby próchnicowej. Jednak już prawidłowe stosowanie podstawowego środka profilaktycznego, jakim jest codzienne dwukrotne szczotkowanie zębów z użyciem past z fluorem, może hamować rozwój próchnicy początkowej. Innymi środkami zapobiegawczymi, które mogą być stosowane w tej walce przez zespół stomatologiczny, są promowanie zdrowej diety, zalecanie egzogennej profilaktyki fluorkowej oraz uszczelnianie bruzd i szczelin. 

We wszystkie opisane działania muszą zostać jednak zaangażowani zarówno mali pacjenci, jak i ich rodzice (opiekunowie), gdyż od wiedzy i nawyków tych ostatnich zależy wspólny sukces w walce z chorobą próchnicową.

Ochrona pierwszych zębów trzonowych stałych przed rozwojem choroby próchnicowej (uszczelnianie/lakowanie)

Skuteczność uszczelniaczy bruzd i szczelin (żywicowych) w zapobieganiu próchnicy zębów trzonowych wynosi od około 90% po roku do 50% po 5 latach. 

Wskazania do stosowania uszczelniaczy bruzd i szczelin dotyczą dzieci z grupy ryzyka występowania choroby próchnicowej:

  • w wywiadzie i badaniu klinicznym występowanie próchnicy w uzębieniu mlecznym,
  • próchnica jednego lub więcej pierwszych zębów trzonowych stałych,
  • choroba próchnicowa u rodzeństwa,
  • dzieci specjalnej troski – z upośledzeniem fizycznym, psychicznym, intelektualnym,
  • zęby trzonowe z łagodną postacią hipolpazji,
  • zęby z głębokimi bruzdami i szczelinami,
  • jako część wypełnienia zapobiegawczego (ang. preventive resin restoration – PRR).

Zgodnie z aktualnymi (2014) rekomendacjami Amerykańskiego Towarzystwa Stomatologów Dziecięcych (ang. American Academy of Pediatric Dentistry – AAPD):

  • uszczelniacze żywicowe są materiałem, który pozwala na uzyskanie najlepszych rezultatów, jednak zanieczyszczenie śliną powierzchni bruzdy podczas uszczelniania jest główną przyczyną niepowodzeń w lakowaniu. Dlatego zaleca się stosowanie osłony z koferdamu do izolacji pola zabiegowego i pracę z asystą na cztery ręce, 
  • materiały glasjonomerowe mogą być stosowane jako przejściowe uszczelniacze w bruzdach zębów częściowo wyrżniętych (np. Fuji Triage) lub u dzieci z gorszą współpracą, kiedy
  • zachodzi trudność w izolacji pola zabiegowego od wilgoci. Po całkowitym wyrżnięciu zęba lub utracie retencji uszczelniacza i/lub uzyskaniu współpracy z pacjentem glasjonomer może być wymieniony na klasyczny uszczelniacz, 
  • zaleca się uszczelnianie zdrowych bruzd oraz bruzd z próchnicą w obrębie szkliwa, bez utraty ciągłości szkliwa (ta grupa uszczelnień zostanie szczegółowo omówiona w dalszej części artykułu),
  • bruzdy przed uszczelnieniem powinny być dokładnie oczyszczone (dopuszcza się oczyszczenie szczotką do zębów), nie zaleca się mechanicznego opracowywania bruzd wiertłem przed uszczelnieniem,
  • w celu uzyskania lepszej długoczasowej retencji przed uszczelnieniem rekomenduje się stosowanie warstwy hydrofilowego systemu wiążącego o niskiej lepkości.

Po oczyszczeniu powierzchnię zęba należy wytrawić kwasem ortofosforowym przez około 15 s, następnie po dokładnym wypłukaniu i osuszeniu powierzchni zęba zaaplikować uszczelniacz, który powinien wypełniać bruzdy, bez nadmiarów.

Retencja uszczelniaczy musi być monitorowana klinicznie i radiologicznie, a każda częściowa utrata laku powinna być uzupełniana, aby uzyskać wysoki odsetek powodzenia w zapobieganiu próchnicy.

Korzyści wynikające z podjętego leczenia powinny zawsze przewyższać ryzyko. 

Korzyści wynikające z leczenia to usunięcie chorobowo zmienionych tkanek i ochrona zęba przed dalszą destrukcją, zahamowanie dalszej demineralizacji tkanek zęba i rozprzestrzeniania się infekcji do miazgi, odtworzenie struktury anatomicznej zęba i jego funkcji oraz zapobieganie przedwczesnej utracie zębów. 

Ryzyko leczenia odtwórczego związane jest z występowaniem próchnicy w...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów.

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • Roczną prenumeratę dwumiesięcznika Forum Stomatologii Praktycznej
  • Nielimitowany dostęp do całego archiwum czasopisma
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy