Dołącz do czytelników
Brak wyników

Ekspert testuje , Otwarty dostęp

8 grudnia 2021

NR 65 (Listopad 2021)

Mikroskop na nosie

0 370

Praca w powiększeniu staje się standardem postępowania. Zadanie jest realizowane na dwa sposoby: pierwszy to lupy, drugi – mikroskop. Odmienność między lupami a mikroskopem oprócz uzyskiwanych powiększeń to kwestia mobilności. 

Lupy jako rozwiązanie lekkie są związane raczej z osobą operatora. W opinii autora bezpieczniejsze w użyciu będą lupy spersonalizowane, dobrane indywidualnie dla operatora. Lupy standardowe o nastawieniach regulowanych pozwalają na wykorzystywanie ich przez kilka osób, ale zawsze istnieje ryzyko niewłaściwego ustawienia lup np. do rozstawu źrenic. 

Odrębna kwestia to ewentualne korekty wad wzroku. Stosowanie soczewek kontaktowych dla lekarza zabiegowego – stomatologa nie jest wskazane, zatem korektę będą stanowić szkła, np. okularów. Tu pojawiają się dalsze kwestie: czy ta korekta będzie stanowić integralną część systemu optycznego lupy, czy niezależny element montowany wymiennie. Oczywiście lupy spersonalizowane umożliwiają dobranie ustawień do preferencji operatora, w tym wielkości powiększenia oraz np. kąta pochylenia. Ten komfort jest jednak zazwyczaj okupiony brakiem możliwości regulacji. Zazwyczaj nie znaczy zawsze, albowiem dostępne są lupy pozwalające na dobranie skali powiększenia podobnie jak w mikroskopie. 

Kwestia doświetlenia pola zabiegowego w zasadzie jest już rozwiązana dzięki bardzo lekkim diodowym lampom czołowym. Co jednak istotne, zarówno lupy, jak i ewentualne doświetlenie dźwiga operator na nosie lub czepcu. Poruszając głową, można zmieniać kąt widzenia, uzyskując potrzebną czasem mobilność. Tyle wstępu o lupach. 

Mikroskop to znacznie inna skala i to nie tylko powiększenia, ale też samego urządzenia, cenowo również. Bardzo istotna pozostaje różnica drogi promienia, która dla mikroskopu zwyczajowo jest załamana, a dla lup prosta. Opisowo rzecz ujmując, operator w lupach patrzy prosto na obserwowany obiekt, intuicyjnie odnajdując jego położenie w przestrzeni. Operator pracujący z użyciem mikroskopu obserwuje obiekt znajdujący się w innym miejscu, niż będzie sugerować patrzenie na wprost. Oczywiście dla lekarzy pracujących z mikroskopem jest to absolutnie naturalne i nie stanowi problemu. 

Znaczenie tej istotnej różnicy uznałem podczas obserwacji zachowania stomatologów przymierzających nowy rodzaj lup – lupy Alpha TTL Ergo. Otóż wszyscy kolejno, jak jeden mąż, a nawet białogłowa, po założeniu lup na nosek, pragnąc obejrzeć model imitujący pacjenta, coraz bardziej pochylali głowę i kończyli obserwację na najbardziej wypukłym fragmencie własnego korpusu. Dla jasności, dla mężczyzn zwyczajowo był to brzuch. Dopiero po odbiciu się od obiektu i wyprostowaniu sylwetki uzyskiwali wgląd w pole zabiegowe, czyli nasz model. 

Rozwiązanie pryzmatyczne zastosowane w lupach Ergo sprawia, że odwzorowują one zasadę pracy z użyciem mikroskopu. Pozycja taka znacząco poprawia warunki pracy w aspekcie przeciążania szyjnego odcinka kręgosłupa. Tu warto wspomnieć, że pochylenie głowy o mniej więcej 30° zwiększa blisko czterokrotnie obciążenia przenoszone przez układ mięśniowy i kręgosłup szyjny. Konstrukcja lup umożliwia wprowadzenie indywidualnej korekty wad wzroku wewnątrz i na zewnątrz optyki, jednak nie stanowi ona stałego elementu i może być usunięta lub w razie potrzeby zmodyfikowana do aktualnych potrzeb. Nie będzie to wymuszało wymiany lup, a jedynie omawianej indywidualnej korekty. 
 

POLECAMY

 Zdj. 1. Lupy Alpha TTL, lupy Alpha TTL Ergo i okulary korekcyjne

 

Zdj. 2. Kolorowe strzałki ukazują przebieg promienia centralnego prosty dla lup tradycyjnych i załamany dla lup Ergo

 

Zdj. 3. Pozycja operatora w lupach tradycyjnych

 

Zdj. 4. Pozycja operatora w lupach Alpha TTL Ergo 

Zdj. 5. Prezentowałem nowe lupy koleżance.

Pełny rynsztunek, czyli lupy z oświetleniem bezprzewodowym zyskały przychylną ocenę, a Szanowni Czytelnicy mogą zaobserwować skuteczność doświetlenia i ergonomiczną jak na warunki frontowe pozycję lekarza. Widoczny kubeczek z kawą był nieodzowny o tak wczesnej porze. (Dzięki uprzejmości dr Joanny Kępy-Prokopienko)

Zdj. 6. Schemat obrazujący różnicę układu optycznego lup

Zastosowane oprawki wykonane ze stopu tytanu pozwalają na zachowanie niewielkiej wagi lup nawet po dołączeniu opisanego lekkiego bezprzewodowego doświetlenia. 

Podejmując decyzję o wyborze lup, warto dokładnie zapoznać się z zasadami ich pracy i z pewnością korzystać z produktów oferowanych przez zaufanych i zweryfikowanych producentów. Uzyskanie optyki wysokiej jakości, bezpiecznej dla oczu użytkownika, wymaga odpowiednich surowców, technologii i nieustannej kontroli jakości. Porównywanie precyzyjnych elementów optycznych z plastikowymi szybkami czołowymi byłoby raczej nie na miejscu. Nasze oczy są bezcenne, podobnie jak zdrowie naszych pacjentów, których chcemy leczyć w najwyższym standardzie bezpieczeństwa. Jak się wydaje, nowe rozwiązanie, jakim są lupy Ergo, dopełnia niszę, z której istnienia autor tego artykułu dotychczas nie zdawał sobie sprawy.

 

Przypisy